منظور از هزینه زندگی دانشجویی در ترکیه، مخارج زندگی حداقلی به عنوان یک دانشجو در این کشور است که معمولا یک زندگی گروهی در خوابگاه یا یک خانه دانشجویی داشته و از کمک هزینههای دانشگاه برای تامین مایحتاج زندگی استفاده میکنند. محاسبه این هزینه با توجه به گستردگی عوامل موثر در رقم پایانی آن، کار چندان سادهای نیست؛ ولی خب اصلیترین نکته برای مهاجرت تحصیلی تلقی میشود.
ما در این مقاله سعی کردهایم یک حساب سرانگشتی از تمام هزینههایی که در سال ۲۰۲۵-۲۰۲۶ بهعنوان دانشجو با آنها روبهرو خواهید شد، انجام داده و در پایان نیز با جمع بندی مجموع هزینهها همراه شما خواهیم بود.
اگر تجربه سفر، اقامت موقت یا دائم در یک کشور یا حتی شهر داخلی غریبه را داشته باشید، حتما از اهمیت اینکه شب را کجا سپری کنید، مطلع هستید چون حسش را تجربه کردهاید. مسلما اسکان دانشجویی و هزینه آن در ترکیه نیز این قاعده مستثنا نیست و ماجرای خودش را دارد. ممکن است آن دانشگاهی که میروید، هیچ خوابگاهی به شما ارائه ندهد و مجبور به اجاره خانه یا خوابگاههای اطراف دانشگاه که به وفور یافت میشوند، شوید. البته که خوابگاه دانشگاه نیز هزینههای خودش را دارد.
شهریه خوابگاههای دولتی ترکیه در سال تحصیلی ۲۰۲۵-۲۰۲۶ در هر ماه از ۴۰۰ تا ۶٬۰۰۰ لیر بسته به دانشگاه و نوع خوابگاه، تفاوت دارد. خوابگاههای خصوصی اطراف دانشگاه یا طرف قرارداد با آن نیز حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد گرانتر از مبلغ فوق هستند که البته خب امکانات بیشتری نیز دارند.
اما اگر با فضای خوابگاه راحت نیستید و بخواهید بیرون از آن بهدنبال محل سکونت بگردید، در شهرهای گرانی مثل استانبول باید در هر ماه بین ۴٬۵۰۰ لیر تا ۷٬۵۰۰ لیر معادل هزینه کنید. این رقم را حتی اگر بهصورت اشتراکی هم بپردازید باز هم برایتان سنگین است.
البته در شهرهای دیگر ترکیه مثل آنکارا یا ارزروم با ۱٬۰۰۰ لیر در ماه هم میتوانید خانه اشتراکی جور کنید و نهایتا با ۵٬۰۰۰ لیر میتوانید بهترین خانهها را داشته باشید. مخارج مربوط به اسکان خیلی مهم هستند و شما حتما باید این خرج را در لیست هزینه زندگی دانشجویی در ترکیه قرار دهید.
ببینید محاسبه هزینه خورد و خوراک سه حالت کلی دارد که هریک هزینه متفاوتی به شما تحمیل میکند. در حالت اول میتوانند مانند بسیاری از دانشجوها از سلف دانشگاه غذا بخورید، در حالت دوم خودتان برای خودتان غذا بپزید و در حالت سوم به رستوران و فستفود بروید.
برای درک تفاوت این ۳ حالت، یک مثال میزنیم تا بهتر با حقایق روبهرو شوید. اگر در دانشگاه حاجت تپه تحصیل کنید، هزینه صرف هر وعده غذا در سلف تقریبا ۴۰ لیر میشود. به این ترتیب با احتساب صرف دو وعده در روز، بهطور میانگین در هر ماه ۲٬۴۰۰ لیر هزینه خورد و خوراک خواهید داشت.
حالا اگر خودتان وقت بگذارید، مواد اولیه تهیه کنید و غذای خود را بپزید، حدودا در هر ماه میبایست حدودا ۱٬۰۰۰ لیر هزینه کنید. در نهایت اما، اگر بخواهید دم بهدقیقه به رستوران و فست فود بروید، هزینهتان تا ۱۰،۰۰۰ لیر در ماه هم افزایش پیدا میکند!
البته این هزینههایی که حساب کردیم مربوط به یک دانشگاه دولتی بود. اگر در دانشگاه خصوصی که سلف هم نداشته باشد درس بخوانید، هزینه هر وعده غذایتان به ۵۰ تا ۷۰ لیر نیز خواهد رسید. یعنی اگر هر روز ۲ وعده در بوفه دانشگاه خصوصی غذا بخورید، میبایست ماهیانه بهطور میانگین ۳٬۶۰۰ لیر پول بپردازید.
پس نتیجه این است که مدیریت هزینه زندگی دانشجویی در ترکیه میبایست در دست خودتان باشد. اگر بتوانید آشپزی کنید (بهشرطی که دستپخت خوب هم داشته باشید)، حسابی در هزینههایتان صرفهجویی خواهد شد. اگر وقت یا حوصلهاش را ندارید، گزینه بعدیتان حتما باید سلف دانشگاه باشد؛ چون هزینه خورد و خوراک در بیرون از دانشگاه برایتان بسیار سنگین خواهد بود.
اگر در خوابگاه سکونت کنید، چه خوابگاههای دولتی و چه خوابگاه های خصوصی ترکیه، جای هیچگونه نگرانی بابت هزینههای رفت و آمد نیست؛ چرا که فاصله آنها با دانشگاه آنقدر کوتاه است که بهراحتی میتوانید با پای پیاده مسیرتان را طی کنید. اگر هم چنین نیست اغلب دانشگاهها سرویسهای رایگان ایاب و ذهاب برای شما فراهم کردهاند.
برای رفت و آمد در شهر نیز خوشبختانه اغلب دانشگاههای دولتی (و برخی از دانشگاههای خصوصی) برای حمل و نقل دانشجویان خود تخفیفاتی در نظر میگیرند. به این ترتیب که میتوانید از کارت دانشجویی خود برای حمل و نقل عمومی استفاده کنید.
اما اگر فرض را بر این میگذاریم که شما شامل این تخفیف نمیشوید. بهطور میانگین اگر روزی ۲ مرتبه سوار وسایل حمل و نقل عمومی ترکیه شوید با ماهیانه حدودا ۲٬۱۰۰ لیر میتوانید کنترل هزینه داشته باشید. این را هم بدانید که در رابطه با حمل و نقل عمومی در شهرهای مختلف، اصولا هزینههای چندان متفاوتی هم نخواهید داشت.
خب بیایید سایر مخارج خرد (و گاهی هم درشت) دیگری را که در هنگام زندگی دانشجویی در ترکیه دارید نیز در نظر بگیریم. خوابگاههای دانشگاه عموما اینترنت رایگان دارند؛ به این ترتیب میتوانید ۴۰۰ تا ۵۰۰ لیر در ماه صرفهجویی کنید. خوابگاه این خوبی را هم دارد که هزینه قبوض به گردنتان نیست. برایآنکه بهتر متوجه شوید باید بگوییم که اگر خانه خودتان باشید، هزینه اینترنت و باقی قبوضتان تقریبا ۳٬۰۰۰ لیر در هر ماه خواهد بود.
به این هزینهها، باید هزینه مواردی مثل سرگرمی و تفریح را هم اضافه کرد. اگر اهل خوشگذرانی باشید، هزینه تفریحتان حتی از هزینه کرایه ماهیانه بهعلاوه شهریه دانشگاهتان هم بیشتر خواهد شد! ولی اگر کنترلشده تفریح کنید (با توجه به اینکه قیمت پوشاک هم در ترکیه تقریبا ارزان است)، در هر ماه باید انتظار ۲٬۰۰۰ تا ۳٬۰۰۰ لیر در استانبول، ۸۰۰ تا ۱٬۵۰۰ لیر در آنکارا و مثلا ۴۰۰ تا ۶۰۰ لیر در شهری مثل ارزروم را داشته باشید.
پیش از نتیجه گیری کلی، ۲ نکته را باید در نظر داشته باشید: سنگینترین هزینه شما به عنوان دانشجو در واقع هزینه تحصیل در ترکیه است که مربوط به شهریه دانشگاهها میشود و هزینه زندگی دانشجویی در ترکیه واقعا در حاشیه آن قرار میگیرد.
نکته دوم بحث ممنوع بودن کار دانشجویی در ترکیه است. یعنی اگر برای پوشش هزینهها قصد کار در حین تحصیل را دارید، کمی شرایط برایتان سخت میشود. پس باید مدیریت مالی دقیقی داشته باشید تا از نظر مالی، دچار مشکل نشوید.
ما در جدول زیر یک جمعبندی کلی و تقریبی از حداقل هزینههای ماهانهای که به عنوان دانشجو در ترکیه دارید ارائه میدهیم:
| خصوصی | دولتی | نوع هزینه (ماهانه) |
| ۳٬۶۰۰ لیر | ۲٬۴۰۰ لیر | هزینه غذا در سلف |
| ۸٬۰۰۰ لیر | ۵٬۰۰۰ لیر | خوابگاه دانشجویی |
| ۱٬۵۰۰ لیر | ۱٬۱۰۰ لیر | سایر هزینهها |
| ۱۳٬۵۰۰ لیر | ۸٬۵۰۰ لیر | مجموع هزینهها |
در جدول فوق ما فقط هزینههای ضرروی را محاسبه و جمع کردیم؛ حال دیگر تصمیم با خودتان است که چه قدر میخواهید دانشجویی در ترکیه زندگی کنید. فقط فراموش نکنید انتخاب شهر یا محله، نقش مهمی در هزینه زندگی در ترکیه خواهد شد. مدیریت هزینه خوراک و تفریح و سایر هزینهها هم واقعا مهم است. پس با توجه به بودجهتان، هزینه زندگی دانشجویی در ترکیه را مدیریت کنید.
